Thời gian làm việc: T2-T6 / 8h00 – 17h00
|Email: contact@mcac.vn
|Liên hệ: 0935 925 068 - 0236 3656799
| Ngôn ngữ:Điện thoại: 0935 925 068
21/07/2026
Để thuận tiện cho việc tham khảo, nghiên cứu một số thuật ngữ Latin trong trọng tài thương mại quốc tế, trong bài viết này, MCAC giới thiệu 10 thuật ngữ Latin thông dụng trong trọng tài thương mại quốc tế do Luật sư, Trọng tài viên Kiều Anh Vũ tổng hợp và giới thiệu.

1. Ad hoc
Vụ việc. Dùng để chỉ hình thức trọng tài (trọng tài vụ việc) được tiến hành hoàn toàn theo trình tự, thủ tục do các bên thỏa thuận; thường không qua một trung tâm trọng tài (trọng tài quy chế).
2. Ex Aequo et Bono
Lẽ công bằng. Khái niệm thể hiện việc các bên Trao cho Hội đồng trọng tài quyền không áp dụng các quy định pháp luật nghiêm ngặt mà được quyền giải quyết tranh chấp dựa trên sự công bằng.
3. Ex parte
Một bên. Dùng để chỉ tình trạng chỉ có 01 bên tham gia tố tụng trọng tài (ví dụ bị đơn không tham gia xuyên suốt tiến trình tố tụng trọng tài mà chỉ có nguyên đơn tham gia – ex parte proceedings).
4. Extra Petita
Tình huống Hội đồng trọng tài vượt quá thẩm quyền.
5. Lex Arbitri
Luật (thủ tục / hình thức) điều chỉnh tố tụng trọng tài.
6. Lex Contractus
Luật áp dụng cho hợp đồng (luật nội dung / luật điều chỉnh)
7. Lex Loci Arbitri
Luật của nước/quốc gia nơi trọng tài được tiến hành, diễn ra.
8. Lis Pendens
Vụ tranh chấp đang chờ giải quyết (pending lawsuit). Một nguyên tắc nhằm hạn chế khởi kiện song song (parallel proceedings) có thể dẫn đến các kết quả trái ngược. Vụ tranh chấp đang kiện và chờ giải quyết ở 01 cơ quan tài phán thì các bên không được kiện ở cơ quan tài phán khác.
9. Pacta Sunt Servanda
Nguyên tắc thể hiện sự ràng buộc của thỏa thuận / hợp đồng đối với các bên. Các bên trong một thỏa thuận / hợp đồng chịu sự ràng buộc bởi sự thỏa thuận đó.
10. Res Judicata
Vấn đề / vụ tranh chấp đã được giải quyết / phân xử / phán định. Vụ tranh chấp đã được giải quyết bằng trọng tài đã có phán quyết cuối cùng (final award) thì không bị giải quyết lại.
Bài viết trên đã phân tích chi tiết vấn đề "10 Thuật ngữ Latin thông dụng trong trọng tài quốc tế". Để biết thêm thông tin chi tiết hoặc cần hỗ trợ pháp lý, vui lòng liên hệ Ban thư ký MCAC:
Tòa án và Trọng tài đều là hình thức giải quyết tranh chấp, giữ vai trò là một bên tài phán đối với các bên trong quan hệ tranh chấp. Kết quả của việc giải quyết tranh chấp của Trọng tài hay Toà án đều có những giá trị pháp lý như nhau. Thể hiện một số điểm cơ bản như sau:
Quyết định số 131/2024/QĐ-PQTT ngày 27/6/2024 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh là một trường hợp đáng chú ý về giới hạn xem xét của Tòa án khi bên yêu cầu hủy phán quyết cho rằng Hội đồng Trọng tài áp dụng không đúng quy định về lãi suất chậm thanh toán.