Điện thoại: 0935 925 068
09/04/2024
Để thuận tiện cho việc tham khảo, nghiên cứu một số thuật ngữ Latin trong trọng tài thương mại quốc tế, trong bài viết này, MCAC giới thiệu 10 thuật ngữ Latin thông dụng trong trọng tài thương mại quốc tế do Luật sư, Trọng tài viên Kiều Anh Vũ tổng hợp và giới thiệu.
1. Ad hoc
Vụ việc. Dùng để chỉ hình thức trọng tài (trọng tài vụ việc) được tiến hành hoàn toàn theo trình tự, thủ tục do các bên thỏa thuận; thường không qua một trung tâm trọng tài (trọng tài quy chế).
2. Ex Aequo et Bono
Lẽ công bằng. Khái niệm thể hiện việc các bên Trao cho Hội đồng trọng tài quyền không áp dụng các quy định pháp luật nghiêm ngặt mà được quyền giải quyết tranh chấp dựa trên sự công bằng.
3. Ex parte
Một bên. Dùng để chỉ tình trạng chỉ có 01 bên tham gia tố tụng trọng tài (ví dụ bị đơn không tham gia xuyên suốt tiến trình tố tụng trọng tài mà chỉ có nguyên đơn tham gia – ex parte proceedings).
4. Extra Petita
Tình huống Hội đồng trọng tài vượt quá thẩm quyền.
5. Lex Arbitri
Luật (thủ tục / hình thức) điều chỉnh tố tụng trọng tài.

6. Lex Contractus
Luật áp dụng cho hợp đồng (luật nội dung / luật điều chỉnh)
7. Lex Loci Arbitri
Luật của nước/quốc gia nơi trọng tài được tiến hành, diễn ra.
8. Lis Pendens
Vụ tranh chấp đang chờ giải quyết (pending lawsuit). Một nguyên tắc nhằm hạn chế khởi kiện song song (parallel proceedings) có thể dẫn đến các kết quả trái ngược. Vụ tranh chấp đang kiện và chờ giải quyết ở 01 cơ quan tài phán thì các bên không được kiện ở cơ quan tài phán khác.
9. Pacta Sunt Servanda
Nguyên tắc thể hiện sự ràng buộc của thỏa thuận / hợp đồng đối với các bên. Các bên trong một thỏa thuận / hợp đồng chịu sự ràng buộc bởi sự thỏa thuận đó.
10. Res Judicata
Vấn đề / vụ tranh chấp đã được giải quyết / phân xử / phán định. Vụ tranh chấp đã được giải quyết bằng trọng tài đã có phán quyết cuối cùng (final award) thì không bị giải quyết lại.
Bài viết trên MCAC đã đưa ra 10 thuật ngữ Latin thông dụng trong trọng tài quốc tế. Chi tiết xin liên hệ: hotline 0935 925 068 hoặc email contact@mcac.vn
Trong cơ chế giải quyết tranh chấp bằng trọng tài thương mại, phán quyết trọng tài là kết quả cuối cùng của quá trình tố tụng và có giá trị chung thẩm, ràng buộc các bên. Tuy nhiên, trên thực tế, sau khi phán quyết được ban hành, có thể phát sinh các sai sót mang tính kỹ thuật, cách diễn đạt chưa rõ ràng hoặc bỏ sót một số yêu cầu đã được các bên trình bày trong quá trình tố tụng. Nhằm khắc phục những hạn chế này mà không làm thay đổi bản chất của phán quyết, Luật Trọng tài thương mại năm 2010 (Luật TTTM 2010) cho phép sửa chữa, giải thích và bổ sung phán quyết trọng tài trong những trường hợp nhất định.
Bài viết phân tích chi tiết quy định pháp luật về căn cứ hủy phán quyết trọng tài thương mại, các bất cập hiện nay và định hướng hoàn thiện pháp luật tại Việt Nam.